Imkeren: Een Zoete en Betekenisvolle Hobby
Imkeren is méér dan het verzamelen van honing – het is een ambacht, een natuurverbinding en een fascinerende wereld van bijen en hun leefwijze. Hieronder lees je wat deze hobby zo leuk maakt, hoe je begint, welke benodigdheden je nodig hebt, welke bijensoorten en honingsoorten je tegenkomt, geschikte locaties, en samenwerkingen met boeren en bedrijven mogelijk zijn.
Waarom imkeren zo leuk is
-
Natuurbeleving & ontspanning: tussen de bijenkasten ontstaat een rustgevende omgeving. Het zoemen van de bijen geeft een bijzonder gevoel van verbondenheid met de natuur.
-
Ambachtelijke voldoening: elke handeling—from het controleren van de kast tot het bottelen van honing—is ambachtelijk werk waarmee je tastbaar resultaat boekt.
-
Educatie & kennis: je leert over biologie, ecologie en het complexe bijenleven, wat je horizon verruimt en gesprekken interessant maakt.
-
Bijdrage aan biodiversiteit: imkers helpen bij het in stand houden van wilde bijenpopulaties en stimuleren bestuiving, cruciaal voor ecosysteem en voedselproductie.
-
Heerlijke eigen honing: of je nu van zachte lindenhoning houdt of krachtige herfsthoning, je ontdekt smaken die nergens anders te vinden zijn.
Beginnen met imkeren
De stap naar imkeren hoeft niet ingewikkeld te zijn, maar vraagt wel voorbereiding en basiskennis.
-
Een cursus of workshop volgen: veel imkersverenigingen bieden introductiecursussen aan waarin je leert over bijengedrag, kastonderhoud en veiligheid.
-
Een mentor of buddy inschakelen: ervaren imkers delen graag hun kennis en begeleiden je de eerste keren bij je kast.
-
Domein en regelgeving: check bij de gemeente of specifieke regels gelden: afstand tot bebouwing, meldplicht, of kosten voor bijenstand.
-
Omslag naar praktijk: kies een rustige plek, richt een bijenplek in, bouw rust in de omgeving en zorg voor jaarlijkse planning (zoals kastinspectie in lente en herfst).
Benodigdheden voor imkers
De uitrusting bestaat uit zowel beschermende kleding als gereedschappen en kasten.
- Imkerpak: lichte overall of jas met sluier en handschoenen voor bescherming tegen steken.
- Rookapparaat: kalmeert de bijen, maakt inspectie makkelijker.
- Kastgereedschap: meestok, mes, hevelgijzer voor bijendraad en raatwerk.
- Bijenkasten: vaak LVB of Dadant, bestaan uit broedkamer, honingkamer, volgraatramen of raamwerk.
- Raamwerk, plastic raatvast: ziet hoef je nieuw te kopen of zelf in te zetten.
- Honingzak / hevel: om honing af te tappen.
- Honingcentrifuge of sling: handmatig of elektrisch, afhankelijk van volume.
- Afsluitmateriaal & potjes: voor opslag, etikettering en bewaren van honing.
Het ambacht van imkeren
Imkeren is een ambacht met rituelen en vaste handelingen:
- Regelmatig inspecteren: in voorjaar/ zomer bekijk je broednood, voorraad en gezondheid van het volk. Ook controle je op tekenen van varroa mijt of ziekte.
- Uitbreiden of afsplitsen: als volk sterk groeit kun je nieuwe kast maken of een kunstzwerm vormen.
- Oogsten van honing: laat voldoende voorraad over voor bijen, trek honing pas af als raampjes gesloten zijn.
- Winterklaar maken: in de herfst zorg je voor ruimte, waterdichte dekking en voldoende voer.
Soorten bijen en soorten honing
Er bestaan verschillende bijensoorten en veel verschillende smaken honing:
- West-Europese honingbij (Apis mellifera): meest gebruikte soort in Nederland.
- Ligustica, Carnica, Buckfast: verschillende rassen, elk met eigen temperament en productiegemak.
- Wilde bijen (solitair): imkers richten zich meestal op honingbijen, maar je kunt ook nestgelegenheid voor solitairen aanbieden.
Honingsoorten
- Lindenhoning: mild en licht van smaak
- Bloemenhoning (weide): veelzijdig en zacht
- Heidehoning: stevig, amberkleurig, karaktervol
- Acaciahoning: extra mild en langzaam kristalliserend
- Boeren- en korenhofhoning: afhankelijk van omgevingsflora, soms kruidig
Geschikte locaties voor bijenhouden
Kies een plek met rust, bloeiende flora en variatie:
- Landbouwgebied met veel bloeiende gewassen: akkerranden, bloempercelen, dijken.
- Tuinen en parken: botanische tuinen, openbare groenstroken.
- Bedrijventerreinen of boerentiepen: bedrijven stellen soms perceel beschikbaar.
Samenwerking met boeren en bedrijven
Imkers werken vaak samen voor gewasbestuiving:
- Bestuiving van akkerbouwgewassen: fruitbomen, pompoen of klaver kun je versterken door bijenstand dichtbij.
- Honingproductie als extra bron: boeren kunnen profiteren van eigen honing label voor streekproducten.
- Stadslandbouw/initiatief: gemeentes, zorgboeren en kinderboerderijen bieden vaak ruimte en via deelnemerseducatie; bijen leveren bouwsteen voor beleving en leeromgeving.
- Bee‑corridors: bedrijven en imkers bouwen een netwerk tussen tuinen en natuurreservaten, met elkaar verbinden hun bijenkasten voor grotere bestuivingseffecten.
Interessante websites voor beginnende en ervaren imkers
Voor informatie, inspiratie, forums, foto’s en nieuws kun je terecht bij de volgende sites:
Laatste tips & inspiratie
-
Wees geduldig: bijenvolken ontwikkelen zich per jaar. Idealiter oogst je honing pas in het tweede seizoen.
-
Diversifieer bloemen in de omgeving: plant kruiden, fruitboompjes of laat wilde bloemstroken staan voor een goede nectarbron.
-
Delen werkt leerzaam: spreek regelmatig af met mede-imkers, streekmarkt of open imkerdagen om ervaringen en honing te delen.
-
Blijf leren: via boeken, kruidenworkshops, lezingen, of bezoek apiary open dagen en -festivals – er is altijd nieuwe kennis te vergaren.
Imkeren combineert natuurbeleving, ambacht en maatschappelijk impact op een bijzondere manier. Of je nu in de stad of op het platteland woont: met ruimte voor een bijenkast en het juiste netwerk kun je starten, groeien en genieten van deze prachtige hobby. Succes en zoet genot gewenst!